Жәнібек Әлімханұлының мансабы қыл үстінде: Бүгін қазақ боксшысының тағдыры шешіледі

Бүгін, 8 қаңтардаі қазақ боксының жұлдызы Жәнібек Әлімханұлының болашақ мансабына тікелей ықпал етуі мүмкін допинг-сынаманың нәтижелері белгілі болады. Бұл оқиға қоғамда кең резонанс туғызып, әлеуметтік желілерде ықтимал санкциялар, спортшының беделіне әсері және оның кәсіби бокстың элитасына қайта оралу мүмкіндігі қызу талқыланып жатыр, деп хабарлайды Sportinside.kz.

Жәнібек Әлімханұлы – Қазақстанның орта салмақтағы ең атақты әрі титулды боксшыларының бірі. Әуесқойлар арасында Олимпиада чемпионы атанған ол кәсіби рингке сәтті бейімделіп, WBO және IBF тұжырымдары бойынша чемпиондық белбеулерді жеңіп алып, дивизион көшбасшыларының қатарынан көрінді.

Допинг дауы желтоқсан айының басында өршіді. Жәнібек Әлімханұлының кубалық боксшы Эрисланди Ларамен 6 желтоқсанда Premier Boxing Champions аясында өтуі тиіс жекпе-жегі кейінге шегерілді. Кейін ұйымдастырушылар Лараның қарсыласы ретінде колумбиялық Йохан Гонсалес шығатынын мәлімдеді.

Жекпе-жектің тоқтатылуына америкалық журналист Дэн Рафаэльдің жарияланымы себеп болды. Ол VADA есебіне сілтеме жасап, қазақ боксшысының сынамасынан тыйым салынған мельдоний препараты анықталғанын хабарлады. Алайда Жәнібек Әлімханұлы бұл айыптауларды жоққа шығарып, "таза спорт" қағидаларын қатаң ұстанатынын айтты. Оның сөзінше, алғашқы тест теріс нәтиже көрсеткен, спорттық қоспалардың құрамын өзгертпеген, сондықтан ол қайта талдау жүргізуді талап еткен.

Ресми шешім шықпай тұрып-ақ, ақпарат кеңістігінде спортшының мансабы аяқталуы мүмкін деген пікірлер айтыла бастады. Бұған жауап ретінде Қазақстан Республикасының Туризм және спорт министрлігі барлық рәсімдер толық аяқталғанға дейін боксшыға жан-жақты қолдау көрсетуге дайын екенін мәлімдеді.

Қазақстанның кәсіби бокс федерациясының президенті Рахымжан Ерденбеков те асығыс қорытынды жасамауға шақырды. Оның айтуынша, қазіргі таңда допингті әдейі қолданғанын дәлелдейтін бірде-бір заңды түрде расталған факт жоқ.

"Біз кінәсіздік презумпциясын басшылыққа аламыз. Оң нәтиже әрдайым қасақана бұзушылықты білдіре бермейді. Бұған қоспалардың ластануы, медициналық препараттар, сынаманы сақтау кезіндегі қателіктер немесе процедуралық ақаулар әсер етуі мүмкін. Түпкілікті қорытынды тек B сынамасын зерттеп, барлық формальды кезеңдер аяқталған соң ғана жасалады", – деді ол.

Ерденбековтің айтуынша, егер қайта сынама теріс нәтиже көрсетсе, іс жабылып, айыптаулар алынып, спортшының мәртебесі ресми түрде қалпына келтіріледі. Бұл жағдайда өтемақы немесе беделге нұқсан келтіру бойынша құқықтық талаптар да қаралуы мүмкін. Ал нәтиже оң болып шықса, Жәнібек Әлімханұлының мансабы міндетті түрде аяқталады деуге болмайды, алайда кәсіби бокстағы беделіне ауыр соққы тиетіні анық.

"Спорт тарихы көрсеткендей, қайтып оралу мүмкін, бірақ ол бұрынғыдай болмайды. Репутация – ең басты капитал. Сондықтан қате айыптауларға жол бермей, допингке қарсы жүйені қысым көрсету құралына айналдырмау аса маңызды", – деп түйіндеді федерация басшысы.

Қазақстан спорты үшін мұндай жағдайлар бұрын да болған. Шамамен он жыл бұрын 2008 және 2012 жылғы Олимпиада ойындарының допинг-сынақтарын қайта тексеру кезінде Халықаралық ауыр атлетика федерациясы қазақстандық ауыр атлет Илья Ильиннің анализдерінен тыйым салынған заттар тапқан еді. Соның салдарынан оның олимпиадалық жүлделері кері қайтарылып, мансабында ұзақ үзіліс болғанымен, бұл оның кәсіби жолына толық нүкте қойған жоқ.

Ильиннің өзі де бірнеше рет тыйым салынған заттардың ағзаға спорттық тағамдар немесе өзге сыртқы факторлар арқылы байқаусызда түсуі мүмкін екенін айтқан. Беделіне ауыр соққы тигеніне қарамастан, ол спорттағы қызметін жалғастыра алды.